Hithra e ferra

Keqardhja më e madhe është se talentet nuk na kanë munguar. Por sapo ata spikasin, fillojnë problemet: Kushtet e stërvitjes, shpërblimet e trajtimi, dhe shtohen sherret, pakënaqësitë, vetëkënaqësitë, medikamentet e ndaluara e më pas, rënia e dhimbshme në pikiatë

Alqi Koçiko

Le ta themi që në fillim, se nga ekipi ynë olimpik nuk kishim ndonjë pritshmëri të hatashme. Ekipi i vogël i një vendi të vogël, maksimumi që mund të bëjë në olimpin botëror të sporteve që zhvillohet një herë në katër vjet, kësaj rradhe në Londër, është të kryejë një paraqitje dinjitoze dhe të ngjallë simpatinë e shikuesve. Pastaj, rezultatet apo arritjet spektakolare të ndonjë individi të talentuar, janë ato që mbushin me krenari dhe bëjnë të ëndërrojë një popull të tërë. Dhe në fakt, lajmet për zhgënjimet e njëpasnjëshme të sportistëve tanë në Londër nuk është se shkaktuan ndonjë tërmet; thjesht na prishën tentativën për të ëndërruar pak në këto netë vere. Por ndërkaq, nga elementë të veçantë, sidomos nga grupimi i peshëngritjes në femra e meshkuj, Bega, Godelli e të tjerë, apo dhe nga xhudistja plot medalje Majlinda Kelmendi, prisnim realisht shumë më tepër. Është fjala për kampionë e nënkampionë Europe. Afërmendsh që bota është më e madhe se Europa, dhe nuk është e thënë që të njëjtët sportistë të hynin në zonën e medaljeve. Por ja, një vend i pestë botëror i Ilir Sulit në Sidnej të Australisë tre olimpiada më parë, vërtet na mbushi me krenari. Çfarë ndodhi, pra, me olimpistët tanë në Londër?

As më shumë e as më pak, korrëm atë që kishim mbjellë këto katër vite. Dhe konkretisht, kemi mbjellë fare pak, në mos asgjë. Mjedisi sportiv shqiptar është një korije e lënë mënjanë, që krijon habitatin e vet në mënyrë të pakontrolluar. Kur mbin ndonjë farë e mbarë mes hithrash e ferrash, ne gëzohemi dhe themi “bravo, kështu vazhdo”, por askush nuk merr mundimin ta punojë e kultivojë atë tokë. Mjaft të përmendësh një fjali që e ka thënë para tre ditësh jo njeri i rrugës, por vetë shefi i delegacionit olimpik shqiptar, Viron Bezhani: “Dopingu është shtruar këmbëkryq në Shqipëri!” Deklarata erdhi pas zbulimit spektakolar (Bezhani tha se dihej që më parë nga federata) të përdorimit të një dopingu arkaik nga peshëngritësi Pulaku: Ilaç kuajsh që përdorej në vitin 1968! Ta marrë e mira, as në këtë fushë nuk paskemi përparuar të paktën? Hormone kuajsh të gjysmë shekulli më parë?

Mirëpo ndërsa shefi i delegacionit kritikoi ministrinë e Sporteve që ka për detyrë kontrollin e analizave të sportistëve, duket sikur ai flet nga një planet tjetër dhe s’ka lidhje me “këta shqiptarët”. Nëse ai e dinte për Hysen Pulakun dhe për dopingun këmbëkryq që më parë, atëherë ka heshtur me shpresë se do t’ja hedhim edhe këtë herë. Sa për ministrinë, e kotë të shpenzohet gjysmë fjale. Sepse në këtë katandisje, e vetmja shpresë do të ishte që për sportistët elitarë të kujdeseshin të paktën vetëm njerëzit e sportit, si vetë zoti Bezhani e plot të tjerë.

Keqardhja më e madhe, ka të bëjë me faktin se kemi pasur dhe do kemi edhe në të ardhmen, elementë vërtet të talentuar. Sapo ngrenë krye dhe spikasin, fillojnë problemet: Sepse mungojnë kushtet e stërvitjes, shpërblimet dhe trajtimi, dhe shtohen sherret, pakënaqësitë, vetëkënaqësitë, medikamentet e ndaluara e më pas, rënia e dhimbshme në pikiatë. Rasti i trishtuar i Sulit, është përsëritur plot herë, nga Fetije Kasaj tek i fundit, Erkand Qerimaj. Pa harruar pastaj se, siç më thosh një njeri i lidhur me sportin, nuk do ish çudi një tjetër fenomen shqiptar: “Mirë që kanë ndryshuar rrethanat, se në delegacionin tonë fare mirë mund të kishe emigrantë ilegalë të maskuar si sportistë”.

Klandestinë mbase nuk kishim, por turistë po. Katër vite më parë, në shkurt 2008 dhe para Lojrave të Pekinit, atletja Klodiana Shala ishte në kopertinën e revistës me paralajmërimin “Do garoj për Greqinë, nëse nuk na ndihmon shteti”. Kishte të drejtë: Dieta qesharake, kushte skandaloze, talentet nuk përkrahen. Fliste në emër të të gjithëve. Sot, në kushte krejt të tjera, atletja dhe drejtoresha e qendrës së Shërbimit të Sportit shkon në Londër dhe nuk garon, sepse rezulton e dëmtuar (?!) Ndërkohë që në emër të asaj klithme të shkuar, mund të kishte ndihmuar një talent premtues dhe kolege të re si Luiza Gega të kualifikohej për në Londër, duke e udhëzuar se në cilat kompeticione e gara duhej të merrte pjesë për kualifikimin.

Talenti sportiv është një dhuratë unike që i jepet njeriut. Për ta kultivuar, ai sakrifikon nga jeta e vet, arsimimi, ekonomia familjare dhe është normale për këdo sportist vërtet me nivel, që të presë shpërblimin e një mundi që do t’i sigurojë jetën. Mirëpo ne hidhemi përpjetë plot afsh patriotik kur dikush, pasi i plasin buzën këtejpari, shkon të garojë për shtete e flamuj të tjerë. Dhe harrojmë se e kemi shkelur me këmbë, ose të paktën, injoruar sa e kishim tonin. E kemi lënë në mëshirë të ferrave, të rritet si të mundë, ose të thahet. Dhe për këtë lloj kultivimi, në shtetin tonë Far Uest as që bëhet fjalë. Për këtë, mjaft ta mbyllim me një ilustrim: Mali i Zi fqinj me jetë shtetërore 6 vjeçare e me popullsi gjashtë herë më të vogël, çoi në Londër 33 sportistë, ndërsa ne 11.